Қазақ тіліне жүргізілетін реформаның бағыттары аталды
тек шынайы ақпарат
Жарнамаберушілерге
қазрус
Правительство для бизнеса
109
Қазақ тіліне жүргізілетін реформаның бағыттары аталды 23.10.2021

Қазақ тіліне жүргізілетін реформаның бағыттары аталды

«Ұлттық рухани жаңғыру» Ұлттық жобасы: негізгі бағыттар» тақырыбында өткен брифингте БҒМ Тіл саясаты комитетінің төрағасы Әділбек Қаба жобаның басты бағыттарының бірі тіл реформасы мәселесіне ерекше тоқталды, деп жазды BAQ.KZ тілшісі.

Ұлттық жобадағы тіл саясатын іске асыру бағытының көрсеткіштерінің бірі – «Латын графикалы әліпбиді пайдаланатын жазбаша коммуникацияға қатысушылардың үлесін» арттырып отыру.

Жазба коммуникациясы емле ережесіне жүргізіліп жатқан реформамен тығыз байланысты.
Бұл тұрғыда «Қазақ тілінің реформасы нәтижесінде емле ережелеріне өзгерістер енгізіліп, толықтырылуда, диакритикалық белгілер қосылды, кірме сөздер игеріледі, терминдерді, ономастикалық атауларды жазу жүйеленеді, ықшамдап жазу нормасы қалыптасады, брендтік атаулар цитаталық принциппен жазылады», – деді БҒМ Тіл саясаты комитетінің төрағасы Әділбек Қаба.
Қазақ тіліне реформа жүргізудің негізгі бағыттары: әліпби, терминология, ономастика, ықшамдау, цитаталық принцип.

Тіл реформасы нәтижесінде:

- терминдер қазақ жазба тілі заңдылығына сәйкес барлығы бірдей ортақ емле ережелері негізінде немесе түпнұсқа тілдің графикалық формасына сәйкес не ұқсас жазылады;

- кісі есімдері ұлттық ономатографияға сай біріздендіріледі;

- шет тілінен енген географиялық атаулар түпнұсқа тілдегі жазылуы немесе дыбысталуына сәйкес не ұқсас таңбаланады;

- жазу қазақ тілінің табиғатын сақтай отырып, ықшамдалады;

- бренд атаулары ресми қатынаста цитаталық принциппен жазылатын болады.

Комитет төрағасы Әділбек Қаба бұл міндетті орындау мақсатында латын графикасындағы қазақ тілінің әліпбиі және емле ережелері тиісті актілермен бекітілетінін, ғылыми-әдістемелік база қалыптастырылып, емле ережелерінің негізінде Үлкен орфографиялық сөздік, Үлкен орфоэпиялық сөздік, Үлкен грамматикалық анықтамалық, топонимикалық сөздік, антропонимикалық атаулар анықтамалығы және т.б өнімдер шығарылып, көпшілікке қолжетімді болатынын хабарлады.

Сонымен қатар Қазақстанға импортталатын және елде өндірілетін техникалық құралдарда (компьютерлер, ноутбуктер, пернетақталар және т.б.) қазақ тіліндегі интерфейс пен қазақ әліпбиі әріптерінің болуы қамтамасыз етіледі.

Оқыту курстары ұйымдастырылады, оқулықтар қайта басылып шығарылатын болады, қазақ тілді БАҚ жұмысы, көрнекі ақпараттарды жаңа әліпбимен жазу, іс-қағаздарын кезең-кезеңмен көшіру және басқа да жұмыстар қамтамасыз етіледі. Барлық іс-шараны кезең-кезеңмен көшіру латын графикасына көшіру жөніндегі Іс-шаралар жоспарында белгіленетін болады.

Количество показов: 283

Возврат к списку

Pavlodarnews.kz АА материалдарын қолдану ережелері

Правительство для бизнеса
109

Жаңалықтар тізбегі

Павлодарда алдағы аптада «Тәуелсіздік - балалар көзімен» көрмесі өтеді
18:38 28.11.2021  7

Әлем елдері Оңтүстік Африкамен байланысты тоқтатты
17:39 28.11.2021  16

Павлодарда ұлтаралық қақтығыстардың алдын алу ісі талқыланды
16:48 28.11.2021  19

Қостанай жылқысы аламан түріне қосылады
15:29 28.11.2021  26

Павлодарлық оқушылар жемқорлыққа қарсы эссе мен өлең жазып жарысты
14:50 28.11.2021  29

Ғалымдар коронавирусты екі секундта жоятын әдіс ойлап тапты
13:37 28.11.2021  34

Павлодар облысында Covid-19 жұқтырушылар азаюда. Өткен тәуліктің статистикасы
12:41 28.11.2021  36

Ұлттық статистика бюросы әр қазақстандық жылына қанша келі ет жейтінін есептеді
11:34 28.11.2021  64

Ақтоғай ауданындағы Мүткенов ауылында жаңа мешіт ашылды
10:26 28.11.2021  50

Тәңір-Жомарт, Атазаң, Ару-Астана: Еліміздегі ерекше есімдер қандай
09:15 28.11.2021  49

Жексенбіде Павлодар облысында бұрқасын болуы мүмкін
08:02 28.11.2021  50

Алғаш елдің Тәуелсіздігі жарияланған ғимарат қазір қандай күйде
20:14 27.11.2021  86

Дәрігер Pfizer вакцинасының қаншалықты тиімді екенін айтты
19:33 27.11.2021  94

Ауыл шаруашылығындағы инвестжобалар арқасында Павлодар облысында 300 жаңа жұмыс орны ашылды
19:12 27.11.2021  83

Есірткі қабылдап, автобус рөліне отырған жүргізуші Павлодарда ұсталды
18:26 27.11.2021  84

Жаңа штаммға «Омикрон» деген атау берілді
18:11 27.11.2021  102

Көкпар ойыны толықтай жасанды серке муляжымен ойналуы мүмкін
17:48 27.11.2021  77

Ғарыштық мониторингпен Павлодар облысында тиімсіз пайдаланылатын жайылымдық жерлер анықталды
17:05 27.11.2021  99

Коронавирус жұқтыру қарқыны бірте-бірте азаюда
16:34 27.11.2021  99

Франция Қазақстанды тағы тас талқан етіп ұтты
16:06 27.11.2021  108

Павлодарда ономастика мамандары өзара жарысты
15:33 27.11.2021  107

«7-20-25». 78 774 өтінім қабылданды
15:05 27.11.2021  104

Бұғатта тұрған 536 миллион доллар Ұлттық банкке қайтарылды
14:42 27.11.2021  119

Павлодар облысының колледж студенттері оқ атудан жарысты
14:13 27.11.2021  145

ӘЧ-2022. Цюрихте өтпелі ойындардың жеребесі тартылды
13:31 27.11.2021  113

Қазақстан УЕФА коэффициенттер рейтингінде түсті
12:36 27.11.2021  128

Павлодардағы алғашқы ХҚКО қызметіне 15 жыл толды
12:22 27.11.2021  113

Жазушы Павлодар ауруханаларының біріндегі науқастардың көңілдерін сұрап, кітап сыйлады
11:25 27.11.2021  160

Шетелдік интернет-компаниялардың қызметіне «цифрлық салық» енгізіледі
11:04 27.11.2021  121

Павлодар облысы бес айдан кейін қызыл аймақтан шықты
10:54 27.11.2021  109

«Сен сияқтылар ешкімге керек емес»: жетімдер туралы жаңа веб-сериал шықты
10:37 27.11.2021  134

Павлодарда 70-тен асқан футболшы салауатты өмір салтын насихаттап жүр
10:07 27.11.2021  244

Павлодарда сотталғандарға аспаздық мастер-класс көрсетілді
09:08 27.11.2021  129

«Спутник V» вакцинасы әлемдік препараттар арасында ең жақсы нәтиже көрсетті
08:35 27.11.2021  118

Павлодар облысында қар жауады
08:05 27.11.2021  128

«Saryarqa samaly» газетінің ертеңгі санында: Бір миллиард желге ұшты ма? Жеңімпаз айтыскерге 2 миллион теңге беріледі. Диффeренциалды тариф шегерілді
21:08 26.11.2021  172

Ертіс ауданында аймақаралық балалар байқауы өтті
20:31 26.11.2021  168

Павлодарда «Супер келін» анықталды
20:07 26.11.2021  152

Павлодарда көктайғақтың салдарынан автокран жыраға түсіп кетті
19:25 26.11.2021  149

Ғалым: Павлодар жерінде өмір сүрген Сұлтанбет сұлтанның 20 мың жылқысы болған
19:05 26.11.2021  165

Головкин орта салмақтың патшасы атанды
18:29 26.11.2021  158

Аққулы ауданында санитарлық-эпидемиологиялық бақылау орган жоспардан тыс азық-түлік дүкенін тексерген
18:06 26.11.2021  167

«Қазақ тілі» қоғамының Орталық кеңесінің жаңа құрамына 47 адам сайланды
17:27 26.11.2021  170

Павлодарда археологиялық заттары табылған Қимақ хандығының тарихы талқыланды
17:07 26.11.2021  259

Америкалық отбасы асырап алған қазақстандық жігіт туыстарын іздестіруде
16:29 26.11.2021  169

Қала әкімі Павлодарда қар тазалау жұмыстарының қалай жүргізіліп жатқанын тексерді
16:05 26.11.2021  167

Қырғызстандық 73 млн теңгенің тауарын шекарадан заңсыз өткізбек болды
15:26 26.11.2021  174

Республикалық «Ділмар» байқауында павлодарлық ару топ жарды
15:05 26.11.2021  197

2022 жылы дәрігерлердің жалақысын көтеруге 361 млрд теңге қаржы бөлінеді
14:28 26.11.2021  165

Бірқатар адамға «Павлодар облысының құрметті азаматы» атағы берілді
13:12 26.11.2021  220

Месси Марадонаның өлімі туралы пікір білдірді
12:45 26.11.2021  172

Павлодар облысында азық-түлік бағаларын тұрақтандыруға нақты қадам жасалынуда
12:28 26.11.2021  188

Вакцинация паспорттарын сатқан медбике Павлодарда құрықталды
12:04 26.11.2021  184

Еліміздің қауіпсіздігі үшін өз өмірін құрбан еткендерге арналған кеш өтті
11:51 26.11.2021  176

Павлодарда жастар белгілі суретшімен кездесті
11:36 26.11.2021  240

Ақсуда тәтті сүйгіш ұры ұсталды
11:14 26.11.2021  201

Алдағы күндері Павлодар облысының шалғайдағы ауылы таза ауыз суға қосылады
10:45 26.11.2021  182

Павлодарда гуманитарлық ғылымдардың бүгіні мен болашағы талқыланды
10:18 26.11.2021  212

Ресей шахтасындағы жарылыс: Аман қалған ешкім жоқ
10:02 26.11.2021  192

Павлодар облысында КВИ жұқтыру қарқыны бәсеңдеді
09:35 26.11.2021  188