@Pavlodarnews.kz тілшісі былтыр аңыз адамның балалық шағы туралы аз-кем әңгімелескен болатын. Ертіс-Баян өңірінің мәдениетіне өлшеусіз еңбек сіңірген дара тұлға бүгін өмірден өтті. Осыған орай, музыкатанушының соңғы сұхбаттарының бірін оқырман назарына ұсынуды жөн көрдік." /> Соңғы сұхбаттардың бірі...Наум Шафер: Тағдырымыз таразыда тұрған еді
тек шынайы ақпарат
қазрус
Правительство для бизнеса
Соңғы сұхбаттардың бірі...Наум Шафер: Тағдырымыз таразыда тұрған еді 11.10.2022

Соңғы сұхбаттардың бірі...Наум Шафер: Тағдырымыз таразыда тұрған еді

Наум Шафердің туғанына 90 жыл әрі депортация күніне орай @Pavlodarnews.kz тілшісі былтыр аңыз адамның балалық шағы туралы аз-кем әңгімелескен болатын. Ертіс-Баян өңірінің мәдениетіне өлшеусіз еңбек сіңірген дара тұлға бүгін өмірден өтті. Осыған орай, музыкатанушының соңғы сұхбаттарының бірін оқырман назарына ұсынуды жөн көрдік.

Сонау депортация жылдары ұлан-ғайыр қазақ даласы 100-ден астам ұлт өкілдеріне пана болды.  Бөтен жерден ауып келіп, осы аумақта өз жерұйығын тапқан жанның бірі - белгілі музыкатанушы, әлемдегі жалғыз граммофон жазбаларын сақтаушы Наум Шафер. Отбасын 1941 жылы Молдова жерінен Қазақстанға депортация жасағанда Наум Шафер бар болғаны 10 жаста ғана болған.

1931 жылы 13 қаңтарда еврейлер отбасында, Кишинев қаласында дүниеге келген Наум Шафер 10 жасында тарихи Отанынан күшпен жер аударылғанын еске алса, әлі күнге көзіне жас алмай тұрмайды. 

- Әскери адамдар үйімізге келіп, бір күннің ішінде жиналу керектігімізді айтты. «Өздеріңізбен 100 келі зат алуға ғана рұқсат» дегенде үлкендерді қойып, балалардың өзі есеңгіреп қалдық. Ең өкініштісі, үйдегі ең қымбат, бағалы заттардың барлығын қалдыруға мәжбүр болдық. Осылайша, біз бір-ақ күннің ішінде өзіміздің туған жерімізді, Отанымызды тастап кетуге мәжбүр болдық. Қазақстанға жеткенше талай азапты бастан кешірдік. Мысалы, аштыққа шыдамай көз жұмғандар болды. Жол ортада кейбір отбасылардың жұмысқа жарайтын ер азаматтарын қара жұмысқа жекті. Яғни олар Свердловск облысында орманда еңбек етті. Оның ішінде менің әкем де болды. Ол бір жылдан кейін Қазақстанға оралды, - дейді Наум Шафер.

Алғаш Қазақстанға келгенде Ақмола облысына табан тіреп, сондағы қазақтардың жақсылығын, мейірім-шапағатын көрдік деген Наум Григорьевич сол кезде жыл сайын жер аударылған ұлттардың қатары артқанын айтады.

- Біз келген вагонда еврейлерден бөлек, молдавандар, орыстар, болгарлар, гректер мен поляктар болды. Оларды Қазақстанның әр атырабына бөлді. Барлық Молдова жерінен келгендерді сол кезде Ақмола облысында 27, 29, 30, 31 және 32 бөлімшелерге орналастырды. Біздің отбасын халықаралық атауы бар №31 бөлімшеге жіберді. Біз келгенге дейін бұл жерде өзбектер, тәжіктер мен түркімендер болған екен. Кейіннен қатарымыз неміс, шешен және ингуштармен толықты. Осылайша Ақмола облысында «Жаңа өмір» атты жаңа ауыл пайда болды. Мұнда қоныстанғанның барлығы ерік-жігерін жинап, өздерінің «жаңа өміріне» үйреніп, тіршілік ету үшін барын салды. Олай етпеген жағдайда олардың тірі қалуы мүмкін емес еді, - дейді ол.

Қазақстанға келгеннен кейін де Шаферлер отбасын қиындықтар айналып өтпеген. Яғни, Ұлы Отан соғысымен қабаттаса келген депортация сол кездегі балалардың тым ерте есейіп, еңбекке араласуына, аштық пен жоқшылыққа көндігуге үйреткен.

- Біздің бақытты балалық шағымыз жер аударылғанға дейін ғана болды. Бір-ақ күнде есейіп, үлкендерше ойланып, қара басымызды қалай аман алып қалудың жолын бала күнімізде ойлауға үйретті. Бұл сол кездегі аумалы-төкпелі заманның кесірі ғой. Осы жаққа келгеннен кейін еңбекке ерте араласуымызға тура келді. Алғашқы жылдары мен колхоздың бұзауын бақсам, кейін шабындыққа шығып еңбек еттім. Әсіресе, қыс кезінде бір үзім нанға зар болып қалған күндеріміз болды. Сол кезде бізге аузындағы асымен бөлісіп, құшағын айқара ашқан қазақ халқы ғана, - дейді Н.Шафер. 

Бар бақытын қазақ даласынан тапқан Наум Шафердің отбасы «қазақтарға алғыс айтудан жалықпаймыз», деген еді...

Енді қазаққа алғыс айтып, қазақ мәдениетін ұлықтаған тұлға туралы тек естеліктер айту ғана қалды.

Қарлығаш Хашымқызы.


Количество показов: 3065

Возврат к списку

Pavlodarnews.kz АА материалдарын қолдану ережелері

Жаңалықтар тізбегі

Павлодарлық кәсіпорын «Парыз» сыйлығының иегері атанды
19:31 07.12.2022  7

Екібастұзда жылумен жабдықтау бойынша қалпына келтіру жұмыстары аяқталды
19:06 07.12.2022  15

Павлодар облысында автокөлік өртенді
18:29 07.12.2022  19

Павлодарда «Ертістің» тұңғыш бапкеріне ескерткіш орнатылды
18:03 07.12.2022  21

Павлодарда «Роботтық жүйелер» зертханасы ашылды
17:36 07.12.2022  29

Еңбек ері: Екібастұзда орын алған қиын кезең артта қалды
17:06 07.12.2022  32

Екібастұзда «Асаруме» қоры бүлінген 50 пәтерді жөндемек
16:34 07.12.2022  31

Асайын Байханов: Халықпен әрқашан тұрақты байланыста боламын
16:24 07.12.2022  54

Қарағандылық ерікті: Әйелім туған күніне сый ретінде Екібастұз тұрғындарына көмектесуді өтінді
15:56 07.12.2022  41

Екібастұзда үйлердің жылу желілері қатып қалмас үшін жер үсті құбырлары салынуда
15:06 07.12.2022  36

Екібастұзда көмек сұраған өтініштер саны азаюда
14:52 07.12.2022  42

Павлодарлық оқушылар «Ұлт ұстазы — Ахмет» қойылымын сахналады
14:06 07.12.2022  87

Премьер-Министр Павлодар облысы әкімдігі басшылығына қойылған басым міндеттерді атады
13:36 07.12.2022  55

Павлодарлық үш оқушыға Қазақстан-Британ және Павлодар университеттеріне гранттар берілді
13:02 07.12.2022  50

Белгілі павлодарлық музыкант тарихи фильм көруді ұсынды
12:33 07.12.2022  36

Павлодарда екінші ауысым оқушылары онлайн форматта оқиды
12:09 07.12.2022  36

Павлодар облысының әкімі тағайындалды
11:56 07.12.2022  81

Екібастұзда жер үсті құбырларын орнатуға байланысты кей үйде жылу болмайды
11:22 07.12.2022  47

«Жыл таңдауы – 2022»: Аққулы ауданының кітапханашысы республикалық байқауда үздік деп танылды
11:01 07.12.2022  55

Жапония Фукусима АЭС-да жиналған суды мұхитқа құймақ
10:36 07.12.2022  44

Президент Екібастұзды қысқы маусымға дайындаудағы қателіктерге талдау жасауды тапсырды
10:06 07.12.2022  53

Екібастұзда әкімдікте жарылғыш зат қойылғаны туралы жалған ақпарат таратқан күдікті ұсталды
09:38 07.12.2022  48

Екібастұзда зардап шеккен үйлерге жылу берілді
09:11 07.12.2022  69

Павлодарда бірінші ауысым үшін сабақтар қашықтықтан өтеді
08:27 07.12.2022  51

Сәрсенбі күні Павлодар облысында түнде -30 градус аяз болады
08:02 07.12.2022  43

Павлодарлық «Vita» еріктілер жасағы Астанадан жүлдемен оралды
22:38 06.12.2022  66

Павлодарда көпқабатты тұрғын үйге жаңа лифт орнатылды
22:03 06.12.2022  65

Бағдат Орал: Екібастұзда жылусыз қалған көпқабатты үйлердің тұрғындары жылу энергиясы үшін ақы төлемейді
21:37 06.12.2022  70

Екібастұзда жылу берілмеген бір үй қалды
21:03 06.12.2022  83

Екібастұзда 5А шағын ауданында сыртқы жылу желісі салынады
20:35 06.12.2022  68

Екібастұздағы үйлерде қандай жұмыстар атқарылуда
20:04 06.12.2022  63

Екібастұздағы ХҚО келушілер үшін дастархан жайды
19:37 06.12.2022  73

Қостанай облысынан Екібастұзға гуманитарлық көмек жеткізілді (ВИДЕО)
19:02 06.12.2022  71

Екібастұздағы «Savoy» мейрамханасы мыңнан астам адамды тамақтандырған
18:40 06.12.2022  75

Павлодар облысында кішкентай шыршаны кескен адамның өзі заң бойынша жауап беретіні ескертілді
18:05 06.12.2022  85

Ресейдің 74 өңірінен шошқа тұмауы анықталды
17:38 06.12.2022  68

Павлодарлық оқушы өңірдегі музей жәдігерін TikTok арқылы таныстырды
17:04 06.12.2022  136

«Дикий Арманды» қамауда ұстау мерзімі тағы 1 айға ұзартылды
16:40 06.12.2022  73

Екібастұзда апатты жағдайдан мүлкі бүлінген кәсіпкерлер қалай әрекет етеді
16:04 06.12.2022  107

2023 жылдан бастап ветеринарлардың жалақысы кезең-кезеңімен өседі
15:35 06.12.2022  76

Павлодарлық боксшылар бүгін ел чемпионатының медальдарын сарапқа салады
15:09 06.12.2022  83

Ақсулық таксист жолаушыларды заңсыз тасымалдаған
14:36 06.12.2022  85

Екібастұз тұрғындары үйлерін жылытуға көмектескен мамандарға алғыс айтуда
13:21 06.12.2022  91

Екібастұзда № 6 шағын аудандағы жылу тасымалдағыш қалпына келтірілді
13:06 06.12.2022  115

Екібастұзда тұрғын үйлерге су тасу ұйымдастырылуда (кесте)
12:37 06.12.2022  97

Елімізде күріш тапшылығы бар ма - министр жауабы
12:09 06.12.2022  82

Ақсуда ер адам екі бөтелке виски ұрлап ұсталды
11:36 06.12.2022  97

Павлодар облысында екі адамда COVID-19 анықталды
11:05 06.12.2022  90

Екібастұзда құбыр жарылып, бірнеше үй ыстық сусыз қалды
10:35 06.12.2022  124

Павлодарлық өнерпаздар Ресейден 20-дан астам жүлде алды
10:05 06.12.2022  96

Ақсуда бірнеше үйде су болмайды
09:31 06.12.2022  98

Моңғолияда халық жаппай шеруге шықты
09:07 06.12.2022  104

Павлодарда бірінші ауысымдағы оқушылар аязға байланысты онлайн оқиды
08:36 06.12.2022  102

6 желтоқсанда Павлодар облысында аяз болады
08:02 06.12.2022  89

«Екібастұзжылуэнерго» ЖЭО қызметкерінің қайтыс болғанын растады
00:04 06.12.2022  165

Павлодарда «Академик Әбікен Бектұров» атындағы аудитория ашылды
23:16 05.12.2022  111

Павлодар педагогикалық университетіне Әлкей Марғұланның мүсіні орнатылды
22:43 05.12.2022  126

«Жаңа ғасыр театры» Павлодарда
22:06 05.12.2022  119

Павлодарда «Малайсары батыр – қазақ даласының ұлы батыры» апталығы басталды
21:26 05.12.2022  119

Шығынды өтеу: Екібастұздықтардан екі мыңнан астам өтініш келіп түсті
20:47 05.12.2022  120