Pavlodarnews.kz тілшісі.
" /> Павлодарда мемлекеттік тіл мәселесіндегі тың проблеманың басы ашылды
тек шынайы ақпарат
Жарнамаберушілерге
қазрус
Правительство для бизнеса
109
Павлодарда мемлекеттік тіл мәселесіндегі тың проблеманың басы ашылды 21.10.2021

Павлодарда мемлекеттік тіл мәселесіндегі тың проблеманың басы ашылды

Достық үйінде Тәуелсіздіктің 30 жылдығы қарсаңында «Тілдік келісім – бірлік пен тұрақтылықтың кепілі» атты дөңгелек үстел өтті, деп хабарлайды Pavlodarnews.kz тілшісі.

IMG_1645.JPG

Облыстық этномәдени бірлестіктерінің жетекшілері, үкіметтік емес ұйымдар өкілдері, тіл жанашырлары мен зиялы қауым өкілдері қатысқан дөңгелек үстел жұмысын облыс әкімінің орынбасары Айзада Құрманова бастады.

- Мемлекет басшысы өз Жолдауында Қазақстанда бір ғана мемлекеттік тіл бар – ол қазақ тілі деп белгіледі, сондықтан қазақ тілін дамыту – мемлекеттік саясаттың басты бағыты болып қалатыны анық, - дейді Айзада Құрманова. – Алайда бүгінгі күні мемлекеттік тілдің қолданысы жайында өзекті мәселелер бар. Әсіресе, біздің өңірімізде бұл мәселе жиі көтерілетіні баршаға мәлім.

Қазақстан Ғылым академиясының академигі, философ Ғарифолла Есімов облыс әкімінің орынбасары айтқан пікірмен толықтай келісті. Оның айтуынша, «Қазақстанда бір ғана мемлекеттік тіл бар – ол қазақ тілі» деген қағиданы берік түсінуіміз қажет. 

IMG_1652.JPG

Сонымен бірге, философ бүгінгі күні қазақ балаларының орыс мектептеріне беру үрдісі қайта күшейгеніне алаңдаушылық білдірді. 

- Біз латын алфавитіне көшіп жатырмыз ғой, сол кезде ата-аналарымыз «баламызды орыс мектебіне берсек, басы қатпай оқиды» деп есептейді екен, - деді Ғарифолла Есімов. – Міне осы мәселені жоғары жақтан тезірек шешіп беруін сұрадым. Қазақ балаларының орыс мектептеріне беру сіздер жақта көптеу көрінеді. Мемлекеттік тіл бұдан кейін қарқынын төмендетпейді, қайта күшейе береді. Соны естен шығармау керек. 

IMG_1703.JPG

Облыстық білім беру басқармасының басшысы Дінислам Болатханұлы жауапкершіліктен жалтармай, атақты ғалымның көтерген мәселенің барын мойындады. Алайда, өңіріміздің бас педагогы бұл мәселенің бірте-бірте оң шешіліп келе жатқанын да жеткізді. 

- Мысалы, биыл қазақ баларының 81,3% балабақшада ана тілінде тәрбие алуда, 1991 жылы небары 9% болған, - деді ол. – Өзге ұлт өкілдерінің балаларының 23,8 проценті немесе 2560-сы қазақша балабақшаға барды. Бұл былтырғыдан 5% артық. 

Мектептерге келсек, облыста барлық 359 мектептің 135-сі қазақша, 171 аралас және 53 орысша білім береді. Қазақ тілінде оқитын оқушылардың үлесі 45 процентке жеткен. 1991 жылы бұл сан 10,5 процент болған.

Бегалинова.JPG

Тәуелсіздік жылдарындағы тіл мәселесіндегі жетістіктерді облыстық мәдениет, тілдерді дамыту және архив ісі басқармасының басшысы Самал Бегалинова да санамалап өтті. 

- 30 жылдан қол жеткізілген жетістіктер аз емес, тілге көзқарас өзгерді, - деді ол. – Мәселен, 1991 жылы облыста қазақша білетіндердің саны 23% болса, биыл 80%-дан асты. Осы уақыт ішінде 70 мың адам қазақ тілін тегін курстан оқып шықты. БАҚ контентінің 65% мемлекеттік тілде. Биыл Youtube желісінде «Тіл альянсы» атты парақша ашылып, оған 30 бейнеролик орналастырылды.
IMG_1668.JPG

Отырыс кезінде қатысушылар орыс тілді мектептерде қазақ тілінің оқытылу сапасына да ерекше тоқталды. Ғарифолла Есімнің пікірінше, орыс классын бітіріп шыққан түлек тілді қазақша шығарма жаза білетін деңгейде меңгеруі тиіс. Ал бүгінде орысша оқығандар қазақша диктант жаза алмайтын халде. 

IMG_1735.JPG

Осы мәселеге келгенде ПМПУ профессоры, филология ғылымдарының докторы Бекен Сағындықұлы үлкен проблеманың басын ашты. 

- Басқа ұлт мектептерінде қазақ тілі мен әдебиеті мұғалім мамандығы қазір тек 3-4 курстан ғана оқытылады, - деді Бекен Сағындықұлы. – Бірінші курстан оқыту үшін грант берілмейді. Екі жылдан кейін басқа ұлт мектептерінде қазақ тілі мен әдебиеті мұғалім деген мамандарды бере алмаймыз. Проблема сол кезде болады.

Айзада Құрманова бұл мәселені мемлекеттік органдар мен депутаттық корпус бірлесе шешуге барынша күш салатынына сенім білдірді.

Айбек Жұматов
Фото: Облыстық мәдениет, тілдерді дамыту және архив ісі басқармасы

Количество показов: 817

Возврат к списку

Pavlodarnews.kz АА материалдарын қолдану ережелері

Правительство для бизнеса
109

Жаңалықтар тізбегі

Желіде қазақстандық тойда өнер көрсеткен Дима Биланның видеосы талқыланып жатыр
21:31 28.11.2021  11

Биыл Павлодар облысында жол-көлік оқиғасынан 100-ден астам бала жарақаттанған
20:25 28.11.2021  22

Павлодарда алдағы аптада «Тәуелсіздік - балалар көзімен» көрмесі өтеді
18:38 28.11.2021  37

Әлем елдері Оңтүстік Африкамен байланысты тоқтатты
17:39 28.11.2021  34

Павлодарда ұлтаралық қақтығыстардың алдын алу ісі талқыланды
16:48 28.11.2021  36

Қостанай жылқысы аламан түріне қосылады
15:29 28.11.2021  42

Павлодарлық оқушылар жемқорлыққа қарсы эссе мен өлең жазып жарысты
14:50 28.11.2021  47

Ғалымдар коронавирусты екі секундта жоятын әдіс ойлап тапты
13:37 28.11.2021  50

Павлодар облысында Covid-19 жұқтырушылар азаюда. Өткен тәуліктің статистикасы
12:41 28.11.2021  51

Ұлттық статистика бюросы әр қазақстандық жылына қанша келі ет жейтінін есептеді
11:34 28.11.2021  80

Ақтоғай ауданындағы Мүткенов ауылында жаңа мешіт ашылды
10:26 28.11.2021  66

Тәңір-Жомарт, Атазаң, Ару-Астана: Еліміздегі ерекше есімдер қандай
09:15 28.11.2021  64

Жексенбіде Павлодар облысында бұрқасын болуы мүмкін
08:02 28.11.2021  65

Алғаш елдің Тәуелсіздігі жарияланған ғимарат қазір қандай күйде
20:14 27.11.2021  100

Дәрігер Pfizer вакцинасының қаншалықты тиімді екенін айтты
19:33 27.11.2021  108

Ауыл шаруашылығындағы инвестжобалар арқасында Павлодар облысында 300 жаңа жұмыс орны ашылды
19:12 27.11.2021  97

Есірткі қабылдап, автобус рөліне отырған жүргізуші Павлодарда ұсталды
18:26 27.11.2021  100

Жаңа штаммға «Омикрон» деген атау берілді
18:11 27.11.2021  121

Көкпар ойыны толықтай жасанды серке муляжымен ойналуы мүмкін
17:48 27.11.2021  91

Ғарыштық мониторингпен Павлодар облысында тиімсіз пайдаланылатын жайылымдық жерлер анықталды
17:05 27.11.2021  113

Коронавирус жұқтыру қарқыны бірте-бірте азаюда
16:34 27.11.2021  113

Франция Қазақстанды тағы тас талқан етіп ұтты
16:06 27.11.2021  123

Павлодарда ономастика мамандары өзара жарысты
15:33 27.11.2021  125

«7-20-25». 78 774 өтінім қабылданды
15:05 27.11.2021  118

Бұғатта тұрған 536 миллион доллар Ұлттық банкке қайтарылды
14:42 27.11.2021  138

Павлодар облысының колледж студенттері оқ атудан жарысты
14:13 27.11.2021  160

ӘЧ-2022. Цюрихте өтпелі ойындардың жеребесі тартылды
13:31 27.11.2021  131

Қазақстан УЕФА коэффициенттер рейтингінде түсті
12:36 27.11.2021  148

Павлодардағы алғашқы ХҚКО қызметіне 15 жыл толды
12:22 27.11.2021  127

Жазушы Павлодар ауруханаларының біріндегі науқастардың көңілдерін сұрап, кітап сыйлады
11:25 27.11.2021  178

Шетелдік интернет-компаниялардың қызметіне «цифрлық салық» енгізіледі
11:04 27.11.2021  135

Павлодар облысы бес айдан кейін қызыл аймақтан шықты
10:54 27.11.2021  123

«Сен сияқтылар ешкімге керек емес»: жетімдер туралы жаңа веб-сериал шықты
10:37 27.11.2021  149

Павлодарда 70-тен асқан футболшы салауатты өмір салтын насихаттап жүр
10:07 27.11.2021  262

Павлодарда сотталғандарға аспаздық мастер-класс көрсетілді
09:08 27.11.2021  143

«Спутник V» вакцинасы әлемдік препараттар арасында ең жақсы нәтиже көрсетті
08:35 27.11.2021  133

Павлодар облысында қар жауады
08:05 27.11.2021  142

«Saryarqa samaly» газетінің ертеңгі санында: Бір миллиард желге ұшты ма? Жеңімпаз айтыскерге 2 миллион теңге беріледі. Диффeренциалды тариф шегерілді
21:08 26.11.2021  186

Ертіс ауданында аймақаралық балалар байқауы өтті
20:31 26.11.2021  182

Павлодарда «Супер келін» анықталды
20:07 26.11.2021  166

Павлодарда көктайғақтың салдарынан автокран жыраға түсіп кетті
19:25 26.11.2021  163

Ғалым: Павлодар жерінде өмір сүрген Сұлтанбет сұлтанның 20 мың жылқысы болған
19:05 26.11.2021  179

Головкин орта салмақтың патшасы атанды
18:29 26.11.2021  172

Аққулы ауданында санитарлық-эпидемиологиялық бақылау орган жоспардан тыс азық-түлік дүкенін тексерген
18:06 26.11.2021  183

«Қазақ тілі» қоғамының Орталық кеңесінің жаңа құрамына 47 адам сайланды
17:27 26.11.2021  185

Павлодарда археологиялық заттары табылған Қимақ хандығының тарихы талқыланды
17:07 26.11.2021  273

Америкалық отбасы асырап алған қазақстандық жігіт туыстарын іздестіруде
16:29 26.11.2021  184

Қала әкімі Павлодарда қар тазалау жұмыстарының қалай жүргізіліп жатқанын тексерді
16:05 26.11.2021  181

Қырғызстандық 73 млн теңгенің тауарын шекарадан заңсыз өткізбек болды
15:26 26.11.2021  189

Республикалық «Ділмар» байқауында павлодарлық ару топ жарды
15:05 26.11.2021  213

2022 жылы дәрігерлердің жалақысын көтеруге 361 млрд теңге қаржы бөлінеді
14:28 26.11.2021  181

Бірқатар адамға «Павлодар облысының құрметті азаматы» атағы берілді
13:12 26.11.2021  236

Месси Марадонаның өлімі туралы пікір білдірді
12:45 26.11.2021  186

Павлодар облысында азық-түлік бағаларын тұрақтандыруға нақты қадам жасалынуда
12:28 26.11.2021  202

Вакцинация паспорттарын сатқан медбике Павлодарда құрықталды
12:04 26.11.2021  200

Еліміздің қауіпсіздігі үшін өз өмірін құрбан еткендерге арналған кеш өтті
11:51 26.11.2021  193

Павлодарда жастар белгілі суретшімен кездесті
11:36 26.11.2021  254

Ақсуда тәтті сүйгіш ұры ұсталды
11:14 26.11.2021  221

Алдағы күндері Павлодар облысының шалғайдағы ауылы таза ауыз суға қосылады
10:45 26.11.2021  197

Павлодарда гуманитарлық ғылымдардың бүгіні мен болашағы талқыланды
10:18 26.11.2021  232