2026 жылдың бірінші тоқсаны Қазақстан экономикасы үшін маңызды кезең болды. Ресми деректерге сәйкес, елдің жалпы ішкі өнімі 3%-ға өсті, деп хабарлайды @Pavlodarnews.kz.

Алғаш қарағанда бұл көрсеткіш аса жоғары емес сияқты көрінгенімен, оның ішкі құрылымына үңілгенде экономиканың сапалық тұрғыдан өзгеріп келе жатқанын байқауға болады.

Ең алдымен, есепті кезеңде мұнай өндіру көлемі 19,8%-ға төмендеді. Бұл – дәстүрлі түрде Қазақстан экономикасының негізгі тіректерінің бірі саналатын сала үшін айтарлықтай құлдырау. Соның салдарынан тау-кен өнеркәсібінің көрсеткіштері төмендеп, жалпы өнеркәсіп индексі 99,3%-ды құрады. Бұрын мұндай жағдай экономиканың тұралауына әкелетін. Алайда бұл жолы жағдай өзгеше өрбіді.

Экономикалық өсімнің негізгі драйверлері ретінде шикізаттық емес секторлар алға шықты. Атап айтқанда, қызмет көрсету саласы 4,5%-ға өсіп, жалпы өсімге елеулі үлес қосты. Сонымен қатар өңдеу өнеркәсібі 8,5%-ға артып, тұрақты даму үрдісін көрсетті. Бұл салада машина жасау, құрылыс материалдарын өндіру, азық-түлік және сусын өндірісі сияқты бағыттар жоғары өсім көрсетті.

Бұдан бөлек, құрылыс саласы 114,8%, көлік және қойма қызметтері 112,8%, сауда 104,8% деңгейінде өсім көрсетті. Ауыл шаруашылығы мен байланыс салалары да оң динамикаға ие болды. Мұның барлығы экономиканың тек бір секторға тәуелді болмай, әртараптанып келе жатқанын дәлелдейді.

Қазіргі таңда Қазақстан экономикасының құрылымында қызмет көрсету секторы басымдыққа ие болып отыр – оның үлесі 54,5%-ды құрайды. Бұл көрсеткіш экономиканың біртіндеп постиндустриялық модельге жақындап келе жатқанын аңғартады. Сонымен қатар негізгі капиталға салынған инвестициялар көлемінің артуы да экономикалық белсенділіктің сақталғанын көрсетеді.

Маңызды бір жайт – мұнай факторы әлі де өз маңызын жоғалтқан жоқ. Дегенмен, ол бұрынғыдай экономиканың жалпы бағытын айқындайтын басты күш емес. Қазіргі өсім ішкі сұраныс, инвестициялар және өңдеу саласының дамуы есебінен қамтамасыз етілуде.

Жалпы алғанда, Қазақстан экономикасы шикізаттық модельден біртіндеп алыстап, жаңа даму бағытына бет бұрып келеді. Бұл өзгерістер бірден жүзеге аспайтыны анық, алайда қазіргі көрсеткіштер осы үрдістің басталғанын айқын көрсетеді. Демек, бүгінгі 3%-дық өсім – тек сандық нәтиже ғана емес, сонымен қатар экономиканың сапалық тұрғыдан жаңаруын білдіретін маңызды көрсеткіш.